نگاهى به سراسر فصل اندازه دارى و ميانه روى در زندگى ، اصلى اسلامى : يكى از مهمترين تعاليم اقتصادى اسلام ، « اصل اندازه دارى در زندگى » و مصرف كردن است ( كه در شمار « اخلاق اقتصادى » نيز قرار دارد ، يعنى « تربيت معاشى » و « تنظيم مصرف » ، و پرورش دادن روح « انضباط مالى » و « نظم اقتصادى » در افراد ) . و جاى تأسّف بسيار است كه اين تعليم اقتصادى تاكنون - چنان كه بايد - پژوهيده و شناسانده نگشته است . در پاره اى كتابهاى تربيتى و اخلاقى اسلامى سخن در بارهء آن گفته شده است ، ليكن نقش بنيادين آن ، با توجّه به همهء تعاليم اين موضوع ، و تأثير عميقى كه در تكامل زندگى مادّى و روحى انسان دارد ، و نتايجى كه مىتوان از رعايت اين اصل براى حلّ مشكلات معيشتى گرفت ، همچنين زيانهاى مالى بسيار سنگينى كه رعايت نكردن آن به مردمان مىرساند ، هنوز - چنان كه در خور اين مقولهء بسيار مهم و حياتى است - مورد پژوهش و آموزش قرار نگرفته است . ستيغ بلند اين تربيت سازنده ، استوار سازى اصل نظم و اعتدال در مصرف است ، زيرا برنامه ريزى حاكم بر زندگى افراد « 1 » ، هر گاه بر شالودهء « ميانه روى » و مراعات حدود باشد ، و اندازهء لازم و مناسب در نظر گرفته شود ، و در جهت « قواميّت مال » قرار داشته باشد ، و زندگيى كفافى را پى ريزد ، همين چگونگى خود باعث رفاه فرد ، و بىنيازى و امنيّت اقتصادى اجتماع خواهد شد . و هر گاه برنامه ريزيها در زندگى افراد و مؤسّسات و نهادها برعكس آنچه گفته شد باشد ، هم موجب سقوط مالى افراد مىشود ، و هم نيازمندى جامعه ، چنان كه امام على بن ابى طالب « ع » مىفرمايد : « من لم يحسن الاقتصاد أهلكه الإسراف « 2 » - ( 1 ) هر كس ميانه روى را به خوبى ( و دقيق ) رعايت نكند اسراف او را تباه سازد » .

--> « 1 » همچنين مؤسّسات و نهادها و ادارات حكومتى و بناها و مراكز دينى « 2 » « غرر الحكم » / 274 .